Wytyczne Dotyczące Doboru I Projektowania Dylatacji

Opis produktu

Dylatacja (dylatacja: od łac. dilatare: rozszerzać, rozciągać) jest celowo utworzoną szczeliną w budynku lub obiekcie budowlanym, której zadaniem jest umożliwienie niezależnej pracy poszczególnych części budowli. Wydzielone elementy samodzielnie przenoszą obciążenia, odkształcenia i przemieszczenia. Przerwy dylatacyjne wykonuje się, aby zabezpieczyć konstrukcję przed:
- skurczem betonu i różnicami temperatur, które wywołać mogą rysy lub pęknięcia w budowli żelbetowej,
- nierównomiernym osiadaniem
- pełzaniem betonu.

Wyróżniamy następujące rodzaje przerw dylatacyjnych:

  • dylatacje konstrukcyjne – wydzielają fragment budynku stanowiący jednolitą całość pod względem statyki, technologii i przeznaczenia obiektu lub wynikają ze znacznych jej wymiarów. Stosowane są przy zmianie sposobu posadowienia, zmianie układu konstrukcyjnego budynku, dużych różnic w obciążeniach. Oddzielają wszystkie elementy konstrukcyjne w jednym przekroju od fundamentu do dachu.
  • dylatacje termiczne – pracują na skurcz lub wydłużenie i zabezpieczają budynek przed zarysowaniem na skutek zmian temperatury. Mają za zadanie wyeliminowanie wpływu dużych naprężeń od odkształceń termicznych poszczególnych fragmentów budynku.
  • dylatacje przeciwdrganiowe - najczęściej kojarzone są z budownictwem przemysłowym gdzie mają zabezpieczyć obiekt lub jego poszczególne elementy przed wpływem drgań (oddziaływań dynamicznych i/lub akustycznych) pochodzących od fundamentów oraz ramownic, na których usytuowane są maszyny. Podobny charakter oraz wymóg stosowania dylatacji budynku narzuca jego lokalizacja w obszarze działania fal sejsmicznych wywołanych trzęsieniem ziemi lub szkodami górniczymi.
  • dylatacje umożliwiające nierównomierne osiadanie – zjawisko osiadania wynika z właściwości mechanicznych gruntu, a w szczególności od jego ściśliwości, czyli zdolności do zmniejszania objętości pod wpływem obciążenia. Jeżeli pod fundamentami, w obrysie rzutu budynku zmieniają się warunki gruntowe, ekonomicznie uzasadniony jest jego podział na odrębnie pracujące części. Należy pamiętać, że szczeliny dylatacyjne powinny być zaprojektowane w budynkach na całej wysokości od fundamentów po dach.


Krajowy załącznik do PN-EN 1992-1-1 podaje maksymalne odległości pomiędzy przerwami dylatacyjnymi:

Tablica NA.1
Rodzaj konstrukcji
Odległość między
dylatacjami djont
w metrach

Konstrukcje poddane wahaniom temperatury zewnętrznej
a) ściany niezbrojone
b) ściany zbrojone
c) żelbetowe konstrukcje szkieletowe
d) dachy nieocieplane, gzymsy

5
20
30
20
Ogrzewane budynki wielokondygnacyjne
a) wewnętrzne ściany i stropy monolityczne betonowane w  jednym ciągu
b) jak wyżej - betonowane odcinkami nie większymi niż 15 m,
z pozostawieniem przerw do późniejszego betonowania
c) wewnętrzne ściany prefabrykowane z zewnętrznymi ścianami prefabrykowanymi
d) jak wyżej - z zewnętrznymi ścianami z betonu komórkowego
e) jak wyżej - z zewnętrznymi ścianami lekkimi, podłużna ściana usztywniająca w środkowej części budynku
f) jak wyżej - ze ścianami usztywniającymi w skrajnych częściach budynku
g) prefabrykowane konstrukcje szkieletowe i konstrukcje monolityczne z usztywnieniem w środkowej części budynku
h) monolityczne konstrukcje szkieletowe ze ścianami usztywniającymi w skrajnych częściach - odpowiednio

30
jak w przypadku wewnętrznych ścian
prefabrykowanych
50
40
70
50
jak w przypadku wewnętrznych ścian
prefabrykowanych
jak dla a) lub b)
Ogrzewane jednokondygnacyjne hale żelbetowe bez ścian usztywniających lub tylko w środkowej części z zewnętrznymi ścianami o małej
sztywności nie ulegającymi zarysowaniu przy odkształceniu w  ich płaszczyźnie - w zależności od wysokości konstrukcji h
a)  h≤5m
b)  5 c)  h  ≥  8  m


60
10 + 10h
90
Masywne ściany, jeżeli nie stosuje się specjalnych zabiegów technologicznych obniżających ciepło twardnienia i skurcz w zależności od
grubości
a) b = 0,3 m ÷ 0,6 m
b) 0,6 m < b ≤ 1,0 m
c) 1,0 m < b ≤ 1,5 m
d) 1,5m < b ≤ 2,0m

 

do 8 m
do 6 m
do 5 m
do 4 m

 

Możliwe kierunki przemieszczeń  konstrukcji  zdylatowanych  części obiektów

Obiekty budowlane i ich poszczególne detale poddawane są oddziaływaniom różnych sił, które powstały wskutek nierównomiernego osiadania, wahań temperatury lub wilgotności oraz obciążeń o charakterze statycznym i dynamicznym. Siły te powodują zmiany naprężeń, co może prowadzić do powstania nieodwracalnych zmian w elementach lub przyczynić się do zarysowania, a w skrajnych przypadkach do spękań materiału.

Aby zredukować możliwość powstania trwałych uszkodzeń lub ich rozrostu na inne partie obiektu, odrębnym częściom budynku ułatwia się samodzielną pracę statyczną. Wymóg ten spełniają projektowane przerwy w konstrukcji - szczeliny dylatacyjne.

 

Poniżej tabela obciążeń wg której następuje wstępny dobór profilu dylatacyjnego. 

Tabela obciążeń dla profili podłogowych Deflex
Rodzaj
obciążenia

Według normy
Pojazd
Statyczne max. obciążenie
pionowe od osi pojazdu
[kN]
Powierzchnia
przylegania opony do
podłoża [cm]
Odstęp pomiędzy
elementami kotwiącymi
profil do podłoża [cm]
Odległość zakotwienia
ostatniej kotwy od końca
profilu [cm]

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055






wózek
widłowy
26
20/20 30
15

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055
40
20/20 30
15

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055
63
20/20 30
15

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055
90
20/20
30
15

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055
140
20/20 30
15

PN-EN 1991-1-1
DIN 1055
170
20/20 30
15

DIN 1072


samochód
ciężarowy
40
20/30
30
15

DIN 1072
30
20/26
30
15

DIN 1072
20
20/20
30
15

DIN 1072
50
20/40
30
15

DIN 1072
100
20/60
30
15

szczególna sytuacja
podnośnik
paletowy
10
2/3
30
15

PN-EN 1991-1-1
pojazd lekki
≤ 30 kN
10
20/20
30
15

Mając na uwadze trwałość konstrukcji, użyteczność eksploatacyjną jak również estetykę i funkcjonalność obiektu należy dołożyć wszelkich starań, aby zapewnić odpowiednie zabezpieczenie szczelin dylatacyjnych. Doświadczenia wykazują, że podwyższone nakłady poniesione na ten cel oraz wysoka
i fachowa jakość firmy wykonawczej ograniczają w znacznym stopniu nakłady na remonty oraz niwelują utrudnienia w okresie użytkowania obiektu. 

W przypadku zapytania o dobór profilu dylatacyjnego należy podać:

  • szerokość szczeliny dylatacyjnej,
  • kompensację ruchu szczeliny dylatacyjnej,
  • wysokość wbudowania profilu w konstrukcję,
  • wielkość obciążenia,
  • miejsce wbudowania.

 

Jeśli wymagane jest zastosowanie profili dylatacyjnych na powierzchniach wymagających pełnej szczelności (np. parkingi wielopoziomowe) można m.in. wykorzystać system profili dylatacyjnych DEFLEX z serii 500.  Podstawową ich zaletą jest całkowita wodoszczelność wykonanej zabudowy dylatacji. Profil wykonany jest z aluminium, posiada nakładki boczne ze stali nierdzewnej, które chronią wkładkę elastomerową przed uszkodzeniem. Wkładka wykonana jest z tworzywa sztucznego odpornego m.in. na oleje, utlenianie, kwasy, promieniowanie UV, wpływy atmosferyczne i temperaturę (do +65°C), a także starzenie i sole drogowe.
W przypadku zniszczenia wkładki istnieje możliwość jej wymiany bez konieczności demontowania całego profilu.

Poniżej przedstawiono elementy składowe profilu wodoszczelnego DEFLEX z serii 500.

1. Elementy mocujące nakładki do konstrukcji nośnych
2. Nakładka ze stali nierdzewnej
3. Wkładka z tworzywa sztucznego Nitriflex
4. Aluminiowe kształtowniki nośne
5. Warstwa wyrównująca na bazie żywicy epoksydowej lub zaprawa cementowa modyfikowana
6. Elementy kotwiące profil do podłoża

Przy projektowaniu dylatacji z zastosowaniem tego rodzaju profilu należy zwrócić uwagę na połączenie warstwy izolacyjnej posadzki z wkładką elastomerową.

Nakłady pracy i koszty związane z naprawami są niewspółmiernie duże w stosunku do wartości wcześniejszego prawidłowego doboru i montażu profili.
Dlatego też bardzo ważny jest prawidłowy dobór profili dylatacyjnych DEFLEX.
Niniejszy katalog powinien być pomocny w projektowaniu oraz wykonywaniu zabudowy szczelin dylatacyjnych oraz w wyborze odpowiednich profili.
Jeśli nadal występują niejasności prosimy o kontakt z nami, ponieważ jesteśmy przekonani, że nawet dla specjalnych wymogów możemy zaproponować optymalne rozwiązanie.

W tabeli poniżej zestawiono najważniejsze cechy profili dylatacyjnych niemieckiej firmy DEFLEX ułatwiające wstępny wybór właściwego rozwiązania.

Typ profili dylatacyjnych

Rodzaj obciążenia

Szerokość
szczeliny
dylatacyjne
[mm]

Materiał
Kierunek przemieszczania

Aluminium
Stal
nierdzewna
Nitriflex® Poziomy
Pionowy
Poprzeczny
Profile wodoszczelne
DEFLEX 500 Na
      
30÷50
.
. . . . .
DEFLEX 500 NaL


30÷50
. . . .
.
DEFLEX 500 Nb


50÷70
. . . . . .
DEFLEX 500 NbL

50÷70
. . . .
.
DEFLEX 500 Nc

50÷70
. . . . . .
DEFLEX 500 NcL

50÷70
. . . .
.
DEFLEX 500 E


100
. . . . . .
DEFLEX 500 EK

100
. . . . . .
DEFLEX 501 a
60
. . . . . .
DEFLEX 505

35÷50
.
. . . .